Coginio byrgyrs yn y cartref

Dylid coginio byrgyrs sy'n cael eu paratoi yn y cartref drwyddynt draw tan eu bod yn stemio'n boeth.Ni ddylid eu gweini'n waedlyd neu'n binc oherwydd gall fod bacteria niweidiol yng nghanol y byrgyr, sy'n achosi gwenwyn bwyd. Dilynwch ein hawgrymiadau er mwyn sicrhau bod y byrgyrs rydych yn eu gweini'n ddiogel i chi a'ch teulu eu bwyta.

Dylid coginio byrgyrs sy'n cael eu paratoi yn y cartref drwyddynt draw tan eu bod yn stemio'n boeth. Ni ddylid eu gweini'n waedlyd neu'n binc oherwydd gall fod bacteria niweidiol yng nghanol y byrgyr, sy'n achosi gwenwyn bwyd.

burger on a grill

Dylech goginio byrgyrs yn drylwyr gan y bydd bacteria niweidiol oddi ar arwyneb y cig amrwd yn lledaenu drwy’r cig amrwd wrth ei friwio (mince). Ni chaiff y bacteria hyn eu lladd os na chaiff pob rhan o’r cig ei choginio’n drylwyr.

steak on a grill

Gallwch weini stêc yn binc neu’n amrwd, gan mai dim ond ar du allan y cig mae’r bacteria. Caiff y bacteria hyn eu lladd wrth goginio neu serio arwyneb y stêc, hyd yn oed os yw’r cig yn dal i fod yn waedlyd yn y canol.

SUT I GOGINIO BYRGYRS YN DDIOGEL

burger on a wooden board

Chwiliwch am gliwiau

Gallwch sicrhau bod eich byrgyr cartref wedi'i goginio'n drylwyr drwy wirio:

  • ei fod yn stemio'n boeth drwyddo draw
  • nad oes cig pinc yn y canol
  • bod y suddion yn rhedeg yn glir

Sicrhewch fod y tymheredd a'r amser yn gywir

Gallwch hefyd ddefnyddio thermomedr bwyd neu brôb er mwyn gwirio'r tymheredd yng nghanol y byrgyr. Rydych angen iddo gyrraedd 70°C yn y canol am ddwy funud neu gyfwerth:

Tymheredd Amser
60ºC 45 munud
65ºC 10 munud
70ºC 2 funud
75ºC 30 eiliad
80ºC 2 eiliad

Dilynwch gyfarwyddiadau'r gweithgynhyrchwr

Wrth brynu byrgyrs parod i'w bwyta, bydd y gweithgynhyrchwr fel arfer yn eich darparu â chyfarwyddiadau coginio y byddant wedi eu profi eu hunain. Maent felly yn gwybod y bydd yr amser a'r tymheredd yng nghanol y byrgyr yn ddigon i ladd unrhyw facteria a all fod tu mewn. Dilynwch y cyfarwyddiadau bob tro.

Osgoi croeshalogi

Y pethau bychain hyn all sicrhau bod eich teulu a'ch ffrindiau'n ddiogel, fel cofiwch wneud yn siŵr eich bod yn:

  • storio cig amrwd ar wahân cyn coginio
  • defnyddio offer, platiau a byrddau torri gwahanol ar gyfer bwyd amrwd a bwyd wedi'i goginio
  • golchi eich dwylo ar ôl cyffwrdd â chig amrwd a chyn i chi drin bwyd sy'n barod i'w fwyta

COGINIO BYRGYRS YN DDIOGEL: YR WYDDONIAETH

Nid yw byrgyrs yr un peth â stêc

Gallwch fwyta stêc yn amrwd, ond camgymeriad cyffredin yw meddwl eich bod yn gallu gweini byrgrys, am eu bod hefyd wedi'u gwneud o stêc, yn binc. Nid yw byrgyrs yr un peth â stêc, hyd yn oed y rhai a elwir yn 'fyrgyrs stêc'.

Pan gaiff cig ei gynhyrchu, gall bacteria niweidiol megis E. coli O157 a Salmonela fod yn bresennol. Mae'r bacteria hyn yn halogi'r cig. Pan gaiff gwartheg eu lladd, mae'n bosibl y bydd pathogenau o berfedd a chroen yr anifeiliaid yn gallu halogi'r carcasau yn ystod y broses o ladd a pharatoi'r cig.

Dim ond ar y tu allan y mae darnau cyfan o gig megis stêcs neu ddarnau i'w rhostio fel arfer wedi'u halogi, felly mae coginio'r tu allan a gadael y canol yn waedlyd yn ddiogel. Fodd bynnag, bydd briwio cig amrwd a'i droi yn fyrgyrs yn lledaenu unrhyw facteria sy'n bresennol ar yr arwyneb drwyddynt. Os oes bacteria niweidiol yn bresennol yng nghanol y byrgyr, ac nad yw'r rhan honno yn cael ei choginio, mae'n bosibl y bydd bacteria yn goroesi ac yn achosi salwch.

Tymheredd ac amser yn y broses goginio

Pan rydych yn coginio bwyd, mae'n bwysig meddwl am amser a thymheredd y coginio. Mae coginio yn achosi i ynni gwres drosglwyddo i fwyd ac mae'r ynni hwnnw yn torri'r proteinau yn y bwyd i lawr – mae'r newid hwn yn strwythur y proteinau yn rhan o'r rheswm pam fod gwead cig yn newid, yn ogystal â'i liw o binc i frown.

Yr effaith hwn sydd hefyd yn lladd bacteria niweidiol. Er bod angen gwres ac egni ar facteria i dyfu, fel arfer mae hyn yn digwydd rhwng 8°C a 60°C; o dan 8°C, caiff tyfiant ei atal neu ei arafu'n sylweddol, ac uwchben 60°C mae'r bacteria yn dechrau marw. Mae coginio hefyd yn achosi i'r proteinau mewn bacteria dorri i lawr. Mae angen creu swm penodol o egni i achosi'r adwaith sy'n torri strwythur y protein i lawr. Dyma pam fod amser a thymheredd gyda'i gilydd yn bwysig – mae angen cynhesu proteinau am gyfnod digon hir fel y gall pob un ohonynt dorri i lawr.

Byrgyrs mewn bwytai

Mae rhai bwytai yn gallu gosod rheolaethau llym o ddechrau'r broses er mwyn atal neu leihau halogi'r cig maent yn ei ddefnyddio ar gyfer eu byrgyrs. Mae hyn yn cynnwys dulliau coginio penodol yn y bwyty sydd wedi'u dilysu'n wyddonol, sy'n golygu bod y perygl gan fyrgyrs sy'n binc yn y canol wedi'i leihau'n sylweddol. Ond nid yw hyn yn wir am bob cig sy'n cyrraedd archfarchnadoedd, cigyddion a siopau eraill, a dyna pam mai dim ond mewn bwytai sydd â'r rheolaethau hyn ar waith y dylech fwyta byrgyrs sy'n binc yn y canol.

Dylech hefyd gofio bod dal rhywfaint o berygl pryd bynnag nad yw byrgyr wedi'i goginio'n drylwyr, hyd yn oed mewn bwytai sydd â rheolaethau llym ar waith. Felly, rydym yn argymell y dylai plant neu unrhyw un sy'n fwy agored i wenwyn bwyd megis yr henoed, menywod beichiog a phobl sydd â system imiwnedd gwan fwyta byrgyrs sydd wedi'u coginio'n drylwyr drwyddynt draw yn unig bob amser.