Deddfwriaeth Acrylamid

Gwybodaeth am y mesurau sy'n ymwneud â lefelau acrylamid mewn bwyd, canllawiau ar gyfer gweithredwyr busnesau bwyd a lefelau meincnod ar gyfer monitro lefelau acrylamid mewn gwahanol gategorïau bwyd.
Diweddarwyd ddiwethaf

Bydd yn ofynnol i bob gweithredwr busnes bwyd roi camau syml ac ymarferol ar waith i reoli acrylamid o fewn eu systemau rheoli diogelwch bwyd. Bydd hyn yn sicrhau bod lefelau acrylamid yn eu bwyd mor isel ag sy'n rhesymol bosibl.

O fis Ebrill 2018, bydd Rheoliad 2017/2158 yn dod i rym. Mae'r rheoliad hwn yn sefydlu'r arfer gorau, mesurau lleihau a lefelau meincnod ar gyfer lleihau presenoldeb acrylamid mewn bwyd.

Disgwylir i fusnesau wneud y canlynol:

  • bod yn ymwybodol o acrylamid fel perygl diogelwch bwyd a bod â dealltwriaeth gyffredinol o'r ffordd y mae acrylamid yn ffurfio yn y bwyd y maent yn ei gynhyrchu;
  • cymryd y camau angenrheidiol i leihau lefel yr acrylamid sy'n ffurfio yn y bwyd y maent yn ei gynhyrchu; mabwysiadu'r mesurau perthnasol fel rhan o'u gweithdrefnau rheoli diogelwch bwyd
  • cynnal gwaith samplu a dadansoddi cynrychioladol lle bo'n briodol, i fonitro lefelau acrylamid yn eu cynhyrchion fel rhan o'u hasesiad o'r mesurau lleihau
  • cadw cofnodion priodol o'r mesurau lleihau a gymerir, ynghyd â chynlluniau samplu a chanlyniadau unrhyw brofion

Mae'r mesurau yn gymesur i natur a maint y busnes, i sicrhau nad yw'n ormod o faich ar fusnesau bach a micro. Mae'r ddeddfwriaeth newydd yn berthnasol i'r holl weithredwyr busnesau bwyd sy'n cynhyrchu'r bwydydd a restrir isod, neu'n eu rhoi ar y farchnad:

  • sglodion tenau (french fries), cynhyrchion eraill sydd wedi'u torri (a'u ffrio'n ddwfn) a chreision tatws wedi'u sleisio o datws ffres
  • creision, byrbrydau, cracyrs a chynhyrchion tatws eraill o does tatws
  • bara
  • grawnfwydydd brecwast (ac eithrio uwd)
  • cynhyrchion siop fara: cwcis, bisgedi, rysgiau, bariau grawnfwyd, sgons, wafferi, crympedi a bara sinsir, yn ogystal â chracyrs, bara crensiog a chynhyrchion a ddefnyddir yn lle bara
  • coffi: (i) coffi rhost (ii) coffi parod (hydawdd)
  • cynhyrchion a ddefnyddir yn lle coffi
  • bwyd babi a grawnfwyd wedi'i brosesu ar gyfer babanod a phlant ifanc

Mae gwahanol ofynion ar waith ar gyfer gweithredwyr busnesau bwyd lleol ac annibynnol sy'n gwerthu bwyd yn uniongyrchol i'r defnyddiwr neu i'w fanwerthu'n lleol. Er enghraifft, caffis annibynnol, siopau sgod a sglod a bwytai.

Ar gyfer cadwyni mwy a gaiff eu rheoli a'u cyflenwi'n ganolog gyda bwydlenni a gweithdrefnau gweithredu safonol, mae'r ddeddfwriaeth yn adlewyrchu bod modd rheoli'r mesurau acrylamid o'r canol. Byddai hyn yn gymwys, er enghraifft, i fwytai, gwestai a chadwyni caffis mawr.

Mesurau lleihau

Mae'r mesurau lleihau sy'n berthnasol i fusnesau bwyd wedi'u hamlinellu yn yr Atodiadau i'r ddeddfwriaeth. Mae cynnwys y rhain yn deillio o amryw godau ymarfer sydd wedi'u datblygu gan amryw gyrff masnach ar gyfer sectorau penodol sydd wedi ymchwilio i ddulliau o leihau acrylamid mewn gwahanol fwydydd. Ni fwriedir i'r broses o weithredu'r mesurau lleihau acrylamid perthnasol arwain at unrhyw newidiadau sylweddol o ran ansawdd a nodweddion y bwydydd dan sylw.

Lefelau meincnodi

Mae'r lefelau meincnodi wedi'u hamlinellu yn yr Atodiad i'r ddeddfwriaeth. Maent yn ddangosyddion perfformiad generig ar gyfer y categorïau bwyd sy'n dod o dan y Rheoliad. Nid ydynt yn derfynau uchaf a ni fwriedir iddynt gael eu defnyddio at ddibenion gorfodi.  Mae'r lefelau meincnodi i'w defnyddio gan weithredwyr busnesau bwyd i fesur llwyddiant y mesurau lleihau.

Canllawiau

Mae canllawiau ar gyfer y diwydiant wedi'u datblygu gan amryw sectorau bwyd ar lefel genedlaethol a lefel yr Undeb Ewropeaidd gan gynnwys y pecyn cymorth acrylamid a gynhelir gan Food Drink Europe.  Buom yn gweithio gyda Safonau Bwyd yr Alban, Cymdeithas Lletygarwch Prydain (BHA) a chymdeithasau masnach allweddol eraill i ddatblygu canllaw arfer gorau ar gyfer gweithredwyr busnesau bwyd yn y diwydiant arlwyo a gwasanaeth bwyd. Mae disgwyl i fersiwn derfynol o'r canllawiau hyn fod ar gael gan Gymdeithas Lletygarwch Prydain ddechrau 2018.

Rydym hefyd yn datblygu canllawiau i gynorthwyo awdurdodau lleol wrth weithredu a gorfodi'r gofynion newydd.