Digwyddiadau bwyd a galw neu dynnu cynnyrch bwyd yn ôl

Sut i roi gwybod am ddigwyddiad, ymateb iddo a'i atal, gan gynnwys sut i dynnu neu alw cynhyrchion bwyd anniogel yn ôl.
Diweddarwyd ddiwethaf

Beth yw digwyddiad bwyd?

Mae digwyddiad bwyd yn codi pan fydd pryderon am ddiogelwch neu ansawdd bwyd (a/neu fwyd anifeiliaid) lle mae'n bosibl bod angen gweithredu er mwyn diogelu defnyddwyr. 

Mae digwyddiadau yn perthyn i ddau gategori yn fras:

  • halogi bwyd neu fwyd anifeiliaid wrth brosesu, dosbarthu, manwerthu ac arlwyo 
  • digwyddiadau sy’n llygru’r amgylchedd fel tân, cemegion neu olew yn tasgu ac ymbelydredd yn gollwng

Galw a thynnu cynhyrchion yn ôl

O ganlyniad i ddigwyddiad bwyd, efallai y bydd yn rhaid tynnu neu alw cynnyrch bwyd yn ôl. 

Mae'r broses tynnu'n ôl yn digwydd pan fydd bwyd anniogel yn cael ei dynnu o'r gadwyn gyflenwi cyn iddo gyrraedd defnyddwyr. 

Mae'r broses galw bwyd yn ôl yn digwydd pan gaiff bwyd anniogel ei dynnu o'r gadwyn gyflenwi ac fe gynghorir defnyddwyr i gymryd camau priodol, er enghraifft, dychwelyd neu gael gwared ar fwyd anniogel. 

Rhoi gwybod am ddigwyddiad

Os ydych chi'n credu bod bwyd neu fwyd anifeiliaid sydd wedi'i gyflenwi gennych naill ai'n niweidiol i iechyd, yn anaddas i bobl ei fwyta neu ddim yn bodloni gofynion cyfreithiol, dylech:

  • dynnu neu alw'r bwyd yn ôl o'r farchnad ar unwaith 
  • rhoi gwybod i'ch awdurdod cymwys (awdurdod lleol neu awdurdod iechyd porthladd), a fydd yn rhoi gwybod i chi am unrhyw gamau pellach y gallai fod angen i chi eu cymryd

Os ydych chi'n credu bod bwyd anniogel wedi cyrraedd defnyddwyr, efallai y bydd angen i'r ASB gyhoeddi hysbysiad galw'n ôl, felly rhowch wybod i dîm digwyddiadau'r ASB.

I helpu gyda hyn, mae angen i chi wybod pwy yw eich cyflenwyr a'ch cwsmeriaid busnes bwyd.

Canllawiau ar alw a thynnu cynnyrch bwyd yn ôl

Mae ein 'Canllawiau ar y gallu i Olrhain, Galw a Thynnu Bwyd yn ôl o fewn Diwydiant Bwyd y Deyrnas Unedig' yn egluro'r hyn sy'n ofynnol yn ôl y gyfraith a'r hyn y mae angen i fusnesau ei wneud.

Rydym ni wrthi'n datblygu'r canllawiau Cymraeg a byddant ar gael ar y dudalen hon maes o law.

Mae'n cynnwys cyngor ac arfer gorau ar: 

  • systemau olrhain bwyd
  • gwneud penderfyniad ar dynnu neu alw bwyd yn ôl  
  • swyddogaethau a chyfrifoldebau
  • sut i roi gwybod i ddefnyddwyr bod bwyd wedi'i alw'n ôl

Bydd yr adnoddau canlynol yn helpu wrth alw bwyd yn ôl (Saesneg yn unig ar hyn o bryd): 

Diogelu ac amddiffyn bwyd a diod rhag ymosodiad bwriadol

Mae’r Sefydliad Safonau Prydeinig wedi creu canllaw hawdd ei ddefnyddio er mwyn helpu busnesau os nad oes gennych chi fyndediad at gyngor arbenigol yn y maes hwn. Nod y canllaw yw helpu busnesau bwyd ac eraill i osgoi a lleihau bygythiadau ar bob pwynt yn y gadwyn cyflenwi bwyd a diod. Mae ar gael yn Saesneg yn unig.

Gall y canllawiau eich helpu i asesu gwendidau posibl o ran twyll, unigolion sydd wedi’u hysgogi yn ideolegol a bygythiadau ‘mewnol’ eraill. Hefyd, ceir cyngor ar fygythiadau ar y we.

Ein cynllun rheoli digwyddiadau

Mae’r Cynllun Rheoli Digwyddiadau yn dangos i chi sut rydym yn bodloni ein cyfrifoldebau wrth ymateb i ddigwyddiadau bwyd nad ydynt yn arferol. Bydd y Cynllun yn cael ei ddiweddaru’n rheolaidd a’i brofi’n barhaus.

Diogelu ac amddiffyn bwyd a diod rhag ymosodiad bwriadol

Mae’r Sefydliad Safonau Prydeinig wedi creu canllaw hawdd ei ddefnyddio er mwyn helpu busnesau os nad oes gennych chi fyndediad at gyngor arbenigol yn y maes hwn. Nod y canllaw yw helpu busnesau bwyd ac eraill i osgoi a lleihau bygythiadau i’r cyflenwad bwyd a diod.

Mae 'PAS 96: Canllawiau ar ddiogelu bwyd a diod rhag ymosodiad bwriadol, 2017' yn disgrifio methodoleg rheoli risg a adnabyddir fel ‘Pwyntiau Rheoli Critigol Asesu Bygythiad'(TACCP)’. Gall pob busnes bwyd o unrhyw faint addasu’r canllawiau hyn, a hynny ar bob cam yn y gadwyn cyflenwi bwyd.

Gall y canllawiau eich helpu i asesu gwendidau posibl o ran twyll, unigolion sydd wedi’u hysgogi yn ideolegol a bygythiadau ‘mewnol’ eraill. Hefyd, ceir cyngor ar fygythiadau ar y we.